AĞIZ SAĞLIĞI VE GENEL SAĞLIKLA İLİŞKİSİ

0
2
blank

Ağız ve diş sağlığı, birey ve toplum sağlığında önemli bir yere sahiptir. İnsan vücudunun gelişmesi ve sağlıklı bir yaşam sürmesi için, ağız içindeki dişlerin normak ve sağlıklı olması gerekmektedir.

İyi bir ağız ve diş sağlığına ulaşmak için yeterli ve dengeli beslenme alışkanlık haline getirilmeli, sebze ve meyveden zengin, et, süt, yoğurt, peynir, yumurta gibi hayvansal gıdaların yer aldığı öğünlerle beslenilmelidir. Günde en az 2 kere, sabah kahvaltıdan sonra ve gece yatmadan önce dişler fırçalanmalı, günde en az 1 kez diş ipi kullanılmalı. Bebeklerde 6-8 aylıkken, (yani ilk dişler ağızda göründüğünde) sabah kahvaltısı sonrası ve gece yatmadan önce dişleri temiz bir tülbent veya gazlı bezi ıslatarak silmek, temizlemeye başlanabilir. Diş fırçası kullanımına ise çocuğun arka dişlerinin çıkmasından sonra (ortalama 2,5 – 3 yaşında ) başlanabilir.  En az 6 ayda bir diş hekimine düzenli olarak kontrole gidilmeli ve varsa teşhis edilen problemler hekimin önerisi doğrultusunda tedavi ettirilmelidir. Toplum bilincinin oluşması ve geliştirilmesinde diş hekimlerinin yanı sıra aileler ve eğitimcilere büyük sorumluluklar düşmektedir.

Ağız sağlığı ile genel sağlık birbirlerini olumlu veya olumsuz yönde etkileyebilirler. Genel sağlık ile ilgili problemler, ağız bulgularına veya sonuçlarına neden olabilir. Vitamin eksiklikleri, bakteriyel, viral ve mantar enfeksiyonları, doğuştan gelen problemler, sistemik hastalıklar ağızda belirtiler gösterebilir.

Ağızdaki problemler, vücudun diğer bölümlerindeki bozuklukların belirtisi olabilir. Ağızdaki lezyonlar (yara vb.) AIDS (HIV) enfeksiyonunun ilk belirtileri olabilir. Menopoz sonrası kadınların alt çenelerindeki kemik kayıpları, iskelet sistemindeki kayıpların ve kemik erimesinin belirtisi olabilir.

 

Teşhis aracı olarak tükürük

Tükürük, kan ve idrar gibi vücuttaki bazı hastalıkların teşhis ve değerlendirilmesinde kullanılmaktadır. Ayrıca tükürük toplama işlemi hasta için zor değildir. Hormonlar, alkol, nikotin, kokain, ilaçlar tükürükte değerlendirilebilir. AIDS (HIV), hepatitlerin antikorları ve şeker hastalığı (diyabet), parkinson, enfeksiyon hastalıkları tükürük sayesinde değerlendirilebilir.

 

Enfeksiyon kaynağı olarak ağız ortamı

Ağızda milyonlarca mikroorganizma bulunmaktadır. Bunlar başta diş çürüğü ve dişeti hastalıklarına neden olurlar. Diş tedavisi, diş fırçalama ve diş ipliği kullanımı sırasında kan dolaşımına mikroorganizmalar karışabilir. Eğer kişinin bağışıklık sistemi sağlıklı ise problem olmaz. Ancak, bağışıklık sisteminde hastalıklar ve ilaçlar nedeniyle problemleri olanlarda ağız bakterileri vücudun başka bölgelerinde problemlere neden olabilir. Örneğin; kalp pili kullananlar, immün yetmezliği olanlar (bağışıklık sistemi yetersizliği), böbrek hastaları, kanser hastaları vb.

 

İlaç kullanımı ve ağız sağlığı

İlaç kullanımı, doğrudan veya dolaylı olarak ağız sağlığını etkilemektedir. Tükürük kalite ve miktarındaki değişikliklere epilepsi ilaçları (antikonvülzanlar), antidepresanlar, alerjiye karşı kullanılan ilaçlar (antihistaminikler), grip ilaçları, (dekonjestanlar), idrar söktürücüler (diüretikler), narkotikler, bir kısım ağrı kesiciler (non-steroidal antiinflamatuarlar) ve sakinleştiriciler (sedatifler) neden olabilir. Tetrasiklin gibi antibiyotikler ve demir ilaçları dişlerde renklenme yapabilir. Genellikle şekerli ilaçlar likit şeklinde olan ilaçlardır. Kronik hastalığı olup devamlı olarak şekerle tatlandırılmış ilaç kullanımı ile diş çürüğü arasında ilişki olduğu bilinmektedir.

blank

DİŞ ÇÜRÜĞÜ, DİŞ ETİ HASTALIKLARI VE GENEL SAĞLIK

Diş çürüğü Yemek sonrası oluşan bakteri plağı diş yüzeyine zarar veren asitler üreterek zamanla diş minesini eritir. Zayıflayan diş yüzeyi kırılır ve boşluk yani ÇÜRÜK meydana gelir. Tedavi yapılmaz ise iltihap, ağrı ve apse oluşur. Daha sonra vücudun diğer organlarında sorunlara neden olabilir.

Diş eti hastalıkları

Bakteri plağı; dişlerin yüzeyinde oluşan ve gözle görünmeyen yumuşak, yapışkan tabakadır. Diş çürümelerine ve diş eti hastalıklarına sebep olur.

Gingivitis; diş yüzeylerinde ve dişetlerindeki bakteri plağının sebep olduğu diş eti iltihabıdır. Periodontitis; Gingivitis tedavi edilmezse hastalık ilerler ve dişi yerinde tutan kemiğin erimesine neden olur. Tedavi edilmediği takdirde dişler sallanır ve düşer.

 

Diabet (Şeker Hastalığı) ve Ağız Sağlığı

Uzun süre kan glukoz seviyesinin yüksek olması, diyabet hastalarında ciddi sorunların ortaya çıkmasına neden olur. Bunlardan biri de diş eti hastalıklarıdır. Şeker hastalarında diş eti hastalıkları uzun süre tedavi edilmezse hastalığın metabolik kontrolü bozulur ve kan glukoz seviyesi yüksek kalır. Bu nedenle şeker hastalarının diş hekimlerine düzenli olarak gitmesi tavsiye edilir.

Kalp Damar Hastalıkları ve Ağız Sağlığı

Diş eti hastalıkları, diş plağı içerisindeki bakterilerin başlattığı hastalıktır. Bakterilerin oluşturduğu çeşitli toksik ürünler nedeniyle diş çevresindeki dokularda harabiyet ve yıkım oluşur. Ağızda bulunan bakterilerin, kalp damar hastalıklarının oluşumunda rolü olduğu bilinmektedir. Diş eti hastalıklarını oluşturan mikroorganizmalar, damar iç yüzeylerinde kalınlaşma ve enfeksiyonlara neden olur.

Akciğer Hastalıkları (Pnömoni ve Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı)

Bakteriyel Pnömonili hastaların ağız bakımlarının çok kötü olduğu bildirilmiştir. Ağızda bulunan bakteriler alt solunum yolları ve sonrasında akciğerde enfeksiyona neden olabilir.

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz